Friday, September 9, 2011

HMANLAI KHA A TUNLAI A, TUNLAI HI A LA HMANLAI ANG

 Tunlai ni turin hmanlai awm a tul a, hmanlai ni tur pawhin tunlai awm a tul tho tih hi thudik kan hriatsa tho a ni awm e. Mahse,  hmanlai leh tunlai chu  engtin emaw i han bihchiang kipkawi vel dawn teh ang. Khawvel hi a muma a vir miau avangin, zan thim chu chhun khawengin a rawn thlak thin.  Chutiang zelin, mihring te’n kan siam chawp kum bi chhiarna hmangin, nikum kha khawvel chuan herliam puiin kumin a lo herchhuak a. Chutiang zel chu anih avangin, kumin atanga hun tam tak liam tawh hnute chu “Modern Age” a cheng tawhte chuan kan thlir B.C ta ruihin, “Hmanlai an chang zo ta” kan ti fo anih hi.
    Khawnge hmanlai leh tunlai chu i han thlir tawn thuak thuak dawn teh ang! Hmanlai chuan han ti ve ngial ila, sap hovin thla (month) hming chhiarna (January - December) ang hi, zofate thla hming chhiarna a ni ve lo va, a lam pawh an thiam mang meuh lovin, zo rim nam vang vang, “Pawlkut thla - Pawltlak thla” tia a hming mawi tak vuahin an lam thin a ni. 
     Mahse, tunlaiah zawng thlang sappui ho thla hming chhiarna hi kan tawm zo tawh a, zo rim nam vang vanga lam thinte ai chuan, sap rawngkai niawm fahrana lam puam talh talh theite chuan ngaihsan an hlawh ta zawk a ni.
    A sakhming mawi tak mai; zai kungpuite pawhin an lo chawi fo thin, “Vau thla” pawh March kan ti chang fawl ta zawk a. Modern Age-ah chuan ‘Vau thla” tih hian hmun a chang ta meuh lovin,  “Vau thla” han tih raih raih thinte ai chuan March  han ti puam talh talh tute hi kan ngaisang ta zawk si! Chutiang zelin,  tunlai khawvelah chuan Kohhran leh YMA khuang bak chawi tur a awm tawh lo ti niawm fahranin, “Khuangchawi thla” pawh kan ti October lian ta hlur anih hi! Mahse, tumah dem thei kan ni lo; B.C kha A.D in thlak tawh miau va, hmanlai kha tunlaiin a thlak ve tawh a ni mai!
    Kan hmeichhia/nula te “Siapsuap” khawvel atangin “Pawn fen, Puanbih (tunlaiah chuan hmeichhia te pawhin an veng tawh a ni awm e) leh kekawr khawvelah an kaisang ta a.  Hetih rual hian tunlaiah chuan  hmeichhe fashion design hi a inthlak ngun hle.
    A design thar emaw kan tih hi a lo hlui leh hman a, a thing tawh emaw kan tih lah a lo thar leh tawh zawk a ni thin si! Engpawh chu nise, kan nula te thuamhnaw thui tur hian tunlaiah, puanthan an mamawh tam fahran tawh lo hle a. A thui man leh a design erawh a hautak tulh tulh tho a ni. Hei hi engvang nge kan tih chuan Modern Age-ah kan cheng tawh miau a lawm!
    Hmanlai chuan an thawmhnaw rawng thlak an duh chuan, “Ting” an chhum a, tahchuan an thlak dum mai \hin. Thawmhnaw Black & White bak kha chu hak tur a awm awm lo ve.  Mahse, tunah chuan tunlai a ni miauva, duh duh rawng an thlang thei ta!
    Chuvang chuan nula tunlai nih ve duh chuan, thawmhnaw rawng chu thu hran, Kekawr (Jeans) tight deuh teng tawng dawr tawi, Legins (taksa pianhmang a nihna ang maia lantir theitu) hak a tul a, chung lamah kawr fual angreng tak emaw, kawr design danglam deuhte pawh hak a tul ta a ni. Heihi tunlaina a ni ve miau si a lawm le! “Siapsuap” khawvel kalsan a, puanbih hun kha a liam tawh tlat si!
    Chutiang zelin, mipa te pawh, “Hnawkhal” khawvel a\angin, Kekawr zuih, arh, zawm arh chawp leh “Parallel” ah te kaisang zelin, “Kamis”  tial leh par thlengin an ha ta! Kekawr zuih hak hunlai “generation” kha liam mahse, Kekawr arh leh “parallel generation” chuan a zui ve leh a.
    Chutiang zela inthlak tawn kual vel chuan, fual uchuak lam mah rawngkai, a tlang thui zuih chawp emaw, tawn zuih chawp ngai (rah loh nan) chilh chawp ang chi hak hunlai “generation” te thalai bik deuhte tan a rawn inherchhuak leh a, smart dress pangngai taka inthuam reng ngawt ai chuan a tlangpuiin Jeans hak a hluar hle. Chuti ang zelin kekawr kawng thawl lam pang hain, mawngtam vel bawka kekawr kawng tang chang chang, pawh hlek chuan tla mai thei hak ang chite pawh a lar khawp mai! Chu chuan tunhma a Jeans mawngbel chawp leh a khup tih tet chawp ang chite kha a rawn thlak ta a ni.
      Sawi mai mai tur tam mahse, sawi vek sen a ni si lo; F. Laltuaia’n “Tleitir kekawr zuih lubuk, Tleitir sam tan herleri” a tih generation kha a liam tawh emaw kan tih laiin, a lo herchhuak leh si! Hmeichhe sam “boys cut” tlat awm thin mahse, mipa samzuah sei chhap an awm leh tho! Kan pute hunlaia mipa sam sei chhap kan nuihzat thinte kha kan chhun thar leh a. An inhmeh lem lo a ni tih hrereng paw’n an met phal mang chuang lo. 
    Kan tu leh fate ve leh chhawng turte pawhin khawvel hi a la awm zel anih ngai chuan min la nuihzat ve leh chhawng ngei ang a, Mahse, hei erawh hrerawh, Hmanlai kha a tunlai thar leh a, tunlai hi a la hmanlai ve leh bawk ang.
-V. Rokhawlkima

  

No comments:

Post a Comment